Meniscusklachten (meniscusscheur): herkennen, wat helpt en wanneer naar de arts

De meniscus is een schijfje kraakbeen in uw knie. Bij meniscusklachten zit er een scheur in, door een draai of val, of doordat de meniscus langzaam is versleten. U hebt pijn aan de zijkant van de knie, vooral bij hurken en draaien. Vaak wordt het vanzelf beter als u rustig blijft bewegen. Een operatie is meestal niet de eerste stap. Zit uw knie op slot, kunt u niet op uw been staan of werd de knie snel dik na een draai? Bel dan dezelfde dag de huisarts.

Iemand in een grijze joggingbroek en witte sportschoenen zit op een houten bankje en legt een hand op de knie; alleen de benen, handen en een stuk van het lichaam zijn te zien

Wat is de meniscus, en wat zijn meniscusklachten?

Een knie van boven gezien in 3D, zonder bovenbeen: op de bovenkant van het scheenbeen liggen twee halve ringen van glanzend wit kraakbeen, een aan de binnenkant en een aan de buitenkant
Een knie van boven gezien, zonder bovenbeen. De twee menisci liggen als halve ringen op het scheenbeen: een aan de binnenkant en een aan de buitenkant.

In elke knie zitten twee menisci: een aan de binnenkant en een aan de buitenkant. Het zijn schijfjes kraakbeen tussen het bovenbeen en het onderbeen. Ze maken de knie soepel en vangen schokken op.

Bij meniscusklachten zit er een scheur in zo’n schijfje. Dat kan op twee manieren gebeuren: opeens, bij een draai of een val, of langzaam, doordat de meniscus minder sterk wordt.

Hoe voelen meniscusklachten?

Zit de pijn aan de binnenkant, dan kan het de binnenste meniscus zijn; zit hij aan de buitenkant, dan de buitenste. Op die plekken kunnen ook andere dingen pijn doen. Lees daarvoor Pijn aan de binnenkant van de knie en Pijn aan de buitenkant van de knie.

Hoe ontstaan meniscusklachten?

Een volwassene hurkt diep in een tuin naast een bloemenbed, van achteren en opzij gezien; alleen de benen en de handen zijn te zien
Een draai, een val of een klap
Uw knie draait terwijl uw voet blijft staan, u komt verkeerd neer na een sprong of u krijgt een klap tegen de knie. Dat gebeurt vooral bij sport.
Slijtage
De meniscus wordt met de jaren minder sterk en kan dan scheuren zonder dat er iets bijzonders gebeurt. De meeste mensen bij wie dit speelt zijn ouder dan 35 jaar. Soms is er ook artrose in de knie.
Lees meerLees minder

Een scheur zonder klachten. Een scheur in de meniscus komt bij ouderen veel voor, ook zonder pijn. In een Amerikaans onderzoek kregen 991 mensen van 50 tot 90 jaar een scan van de knie. Bij 19 tot 56 op de 100 was de meniscus gescheurd of beschadigd, meer naarmate ze ouder waren. Zes op de tien mensen met een scheur hadden in de maand ervoor geen pijn of stijfheid in de knie. Een scheur op een scan verklaart de pijn dus niet altijd.

Gaan meniscusklachten vanzelf over?

Vaak wel. Is er geen ernstige schade, dan wordt de knie meestal vanzelf beter. Na een draai of val kunt u na een paar dagen of weken weer beter lopen en wordt de knie minder dik; de klachten kunnen wel een paar maanden duren.

Hebt u na 4 of 5 weken nog veel klachten, dan kan de huisarts u doorsturen naar de fysiotherapeut of oefentherapeut voor oefeningen. Blijven de klachten daarna bestaan, dan kan de huisarts u verwijzen naar de orthopeed.

Wat kunt u zelf doen?

Als de pijn minder is:

  • Blijf bewegen en doe elke dag iets meer, zoals fietsen en wandelen. Bewegen helpt: u krijgt er minder pijn van en u kunt beter bewegen.
  • Bouw sport rustig op. Loop u goed warm en sport niet als u moe bent.
  • Bent u te zwaar, dan kan afvallen de klachten minder maken.
  • Doe oefeningen om de spieren van uw bovenbeen sterker te maken.

Pijnstiller. Paracetamol is de eerste keus. Een gel met een ontstekingsremmer op de knie kan ook. Overleg bij twijfel met uw huisarts of apotheker.

Kniebrace. Een knieverband kan de pijn iets minder maken, maar de knie geneest er niet sneller van. Gebruik het niet langer dan 4 weken.

Oefenen of opereren: wat zeggen de bronnen?

Afwachten en bewegen
Eerste stap. Vaak wordt het vanzelf beter.
Oefenen bij de fysiotherapeut
Bij veel klachten na 4 of 5 weken. In een groot Nederlands onderzoek (321 mensen met een meniscusscheur zonder een knie op slot) deed de knie het na oefentherapie niet slechter dan na een kijkoperatie.
Kijkoperatie bij een versleten meniscus
Helpt meestal niet. De richtlijn van de orthopeden: begin bij een versleten meniscus met een behandeling zonder operatie, en overweeg dat minstens drie maanden te doen. In onderzoek gaf een kijkoperatie niet minder pijn dan behandelen zonder operatie.
Kijkoperatie na een ongeluk of bij een knie op slot
Kan wel nodig zijn: bij een scheur door een klap of ongeluk, of bij een knie die vaak op slot zit. Kunt u de knie niet meer bewegen en is de meniscus de waarschijnlijke oorzaak, dan adviseert de richtlijn binnen twee weken een kijkoperatie.
Hechten
Bij jonge mensen probeert de orthopeed een scheur te hechten als dat kan.
Kniebrace
Kan de pijn iets minder maken; niet langer dan 4 weken.
Zolen of andere schoenen
Geen van de bronnen noemt ze bij meniscusklachten. Er is wel onderzoek bij mensen met knieartrose van wie de meniscus uitpuilt: met een zool met een schuine wig puilde de meniscus bij het lopen minder uit en was de pijn direct minder. Dat zijn kleine onderzoeken (23 en 25 mensen) zonder vergelijkingsgroep.

Wat kan de podotherapeut doen?

Een podotherapeut en een patiënt kijken samen naar een scherm met een 3D-voetmodel; op tafel liggen modellen van voeten

Een scheur in de meniscus kunnen wij niet herstellen. Wat wij wel kunnen: bekijken of de manier waarop u staat en loopt uw knie extra belast.

Een voet zonder klachten behandelen wij in principe niet.

Wij beginnen met een podotherapeutisch onderzoek. Dat is een gesprek over uw klacht, voelen waar de pijn zit, de stand van uw voeten bekijken, kijken hoe u loopt en uw schoenen nakijken. Daarna hoort u wat wij zien en wat wij adviseren.

Vinden wij iets in het staan of lopen dat bij uw kniepijn past, dan volgt meestal een traject van 12 weken met zolen op maat. De zool ondersteunt het staan en lopen en vermindert de belasting op de plek van de klacht, zodat die makkelijker kan herstellen.

Zit uw knie op slot of zakt u door uw knie, dan verwijzen wij u eerst naar de huisarts.

Het traject van 12 weken

  1. De zolen worden op maat gemaakt. Na ongeveer 2 weken komen ze bij u thuis.

  2. U went er in hoogstens 2 weken aan, door ze elke dag wat langer te dragen.

  3. Daarna draagt u de zolen 8 weken de hele dag. Bij heftige klachten ook thuis.

  4. U krijgt rek- en strekoefeningen mee, en tips om het herstel de ruimte te geven.

  5. Tussendoor bent u welkom voor een controle of een aanpassing van de zool.

  6. Na 12 weken bekijken wij hoeveel de klachten zijn afgenomen. Is dat niet genoeg, dan passen wij de behandeling aan of verwijzen wij door, bijvoorbeeld naar de fysiotherapeut, manueel therapeut, chiropractor of orthopeed.

Eerlijk over het bewijs: of een zool op maat helpt bij meniscusklachten, is niet onderzocht. Thuisarts en de richtlijn van de orthopeden noemen geen zolen en geen podotherapeut bij deze klacht. Wat wel is onderzocht, is oefenen. Dat de zool het herstel helpt, is de ervaring van onze praktijk uit bijna 18 jaar, geen uitkomst van onderzoek. Soms is een zool alleen niet genoeg.

Wanneer naar de praktijk, en wanneer eerst naar de arts?

Bel dezelfde dag de huisarts of de huisartsenpost als:

  • uw knie op slot gaat en u hem niet meer kunt strekken;
  • u niet op uw been kunt staan;
  • uw knie heel snel dik werd na een val of verkeerde beweging (binnen ongeveer 2 uur), of dik en blauw is;
  • u uw been niet meer gestrekt kunt optillen;
  • u een harde klap op de knie hebt gehad.

Maak een afspraak bij de huisarts als:

  • uw knie na 1 week nog dik is of nog veel pijn doet;
  • uw knie op slot heeft gezeten;
  • u het gevoel hebt dat u door uw knie zakt;
  • het na een paar weken niet lukt om meer te bewegen of te sporten;
  • uw knie rood en warm is, u koorts hebt, of de pijn ook ’s nachts niet wijkt.

Naar de praktijk kunt u zonder verwijzing als geen van deze signalen speelt. Ons advies: probeer het eerst 4 tot 6 weken zelf. Is de pijn dan niet minder, of wordt hij erger, maak dan een afspraak. Geeft u de pijn een 7 of hoger op een schaal van 0 tot 10, maak dan meteen een afspraak. Begon de pijn net, na een val of draai? Dan gelden eerst de signalen hierboven.

Veelgestelde vragen over meniscusklachten

Hoe weet ik of het mijn meniscus is?

Pijn aan de zijkant van de knie bij hurken en draaien, een dikke knie en een knie die op slot zit, passen erbij. Zeker weten kunt u het niet zelf.

Kan ik zelf testen of mijn meniscus gescheurd is?

Nee. De huisarts of orthopeed onderzoekt de knie. Ook een scan zegt niet alles: veel mensen hebben een scheur zonder klachten.

Gaat een meniscusscheur vanzelf over?

De klachten worden vaak vanzelf minder als er geen ernstige schade is. Dat kan een paar maanden duren.

Moet ik geopereerd worden?

Meestal niet meteen. Bij een versleten meniscus helpt een kijkoperatie meestal niet. Bij een scheur door een ongeluk, of een knie die op slot zit, kan een operatie wel nodig zijn.

Mag ik blijven sporten?

Bouw het rustig op, loop u goed warm en sport niet als u moe bent. Tijdelijk fietsen in plaats van een draaisport kan helpen.

Helpt tapen of een brace?

Over tape zeggen de bronnen niets. Een knieverband kan de pijn iets minder maken, maar de knie geneest er niet sneller van. Gebruik het niet langer dan 4 weken.

Helpen zolen bij meniscusklachten?

Dat is niet onderzocht. Wij zetten een zool op maat alleen in als wij bij het onderzoek iets in het staan of lopen vinden dat bij uw pijn past.

Wat betekent een knie op slot?

U kunt uw been opeens niet meer strekken. Soms helpt het om even te gaan liggen, het been te laten hangen of het voorzichtig te buigen en te strekken. Bel dezelfde dag de huisarts.

Krijg ik artrose door een meniscusscheur?

Een knie waaruit een stuk meniscus is weggehaald, heeft meer kans op artrose. Meer daarover leest u op Knieartrose.

Staat uw vraag er niet bij? Bel 085 02 90 556 of bekijk alle vragen en antwoorden.

Bronnen

  1. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb misschien een gescheurde meniscus in mijn knie (opent in een nieuw tabblad). Gewijzigd 09-05-2025, gebaseerd op de NHG-Standaard Traumatische knieklachten.
  2. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb pijn in mijn knie na een val of een verkeerde beweging (opent in een nieuw tabblad). Gewijzigd 15-10-2025.
  3. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb pijn in mijn knie door iets anders dan een val of een verkeerde beweging (opent in een nieuw tabblad). Gewijzigd 17-04-2025.
  4. Nederlandse Orthopaedische Vereniging. Richtlijn Artroscopie van de knie (opent in een nieuw tabblad), module Behandeling meniscusletsels. Gepubliceerd 04-03-2019.
  5. Van de Graaf VA e.a. Effect of early surgery vs physical therapy on knee function among patients with nonobstructive meniscal tears: the ESCAPE randomized clinical trial. (opent in een nieuw tabblad) JAMA 2018. PMID 30285177.
  6. Englund M e.a. Incidental meniscal findings on knee MRI in middle-aged and elderly persons. (opent in een nieuw tabblad) New England Journal of Medicine 2008;359(11):1108-1115. PMID 18784100.
  7. Thuisarts.nl (NHG). Ik wil de spieren in mijn bovenbenen sterker maken (opent in een nieuw tabblad). Gewijzigd 17-04-2025.
  8. Ishii Y e.a. Drie onderzoeken naar een wigzool en het uitpuilen van de meniscus bij knieartrose: Journal of Medical Ultrasonics 2022 (PMID 35790646 (opent in een nieuw tabblad)), Prosthetics and Orthotics International 2024 (PMID 38441477 (opent in een nieuw tabblad)) en 2026 (PMID 40658767 (opent in een nieuw tabblad)).
  9. Thuisarts.nl (NHG). Ik heb artrose in mijn knie (opent in een nieuw tabblad). Gewijzigd 15-10-2025.

Hoe lang u het zelf probeert, wanneer u een afspraak bij ons maakt en het traject van 12 weken zijn het advies en de werkwijze van onze praktijk. Dat komt niet uit deze bronnen.

Verwante klachten