Scheve of overlappende tenen bij kinderen: kan het kwaad?

Bij veel kinderen staat een van de kleine tenen krom, of ligt hij onder of over de teen ernaast. Dat heet een krulteen. Het is een gewone variatie, die vaak in de familie voorkomt en meestal al bij de geboorte te zien is. Een krulteen geeft bijna nooit klachten, en behandeling is vrijwel nooit nodig. Bij een deel van de kinderen trekt de teen vanzelf bij. Heeft uw kind pijn, roodheid of blaren, dan helpen ruimere schoenen meestal. Blijven de klachten, dan kan de podotherapeut meekijken.

Een peuter zit op de bank in een trui, broek, sokken en schoentjes; een ouder knielt ernaast en trekt een schoentje aan. Beiden zijn van achteren gezien

Wat zijn scheve of overlappende tenen?

De botten van de voorvoet van een kind in 3D, van boven gezien: de kleine teen is naar binnen gebogen en ligt onder de teen ernaast
Een krulteen: de kleine teen is naar binnen gebogen. Schematisch beeld, geen röntgenfoto.

Er zijn drie vormen die ouders bij hun kind kunnen zien:

De krulteen
Een teen is krom naar binnen gebogen en een beetje gedraaid, en ligt onder de teen ernaast. Dit is de meest voorkomende afwijking van de kleine tenen. Meestal gaat het om de vierde of de vijfde teen, aan beide voeten.
De overlappende teen
De kleine teen ligt bovenop de vierde teen. Dit komt veel minder vaak voor dan de krulteen.
Een grote teen die naar binnen wijst
Met een opvallend grote ruimte tussen de grote en de tweede teen. Dit is iets anders (vakterm: metatarsus primus varus). De richtlijn zegt dat een kind hiermee altijd door de kinderorthopeed gezien moet worden.

De richtlijn noemt de krulteen een “fysiologische variatie”: iets wat binnen het gewone valt.

Op welke leeftijd ziet u het, en hoe vaak komt het voor?

Wat is de oorzaak?

De botten en pezen van de voorvoet van een kind in 3D, van opzij en iets van boven gezien; de pezen lopen langs de onderkant en de bovenkant naar de tenen
De pezen die de tenen buigen en strekken. Schematisch beeld.

De richtlijn spreekt van “enige spierdisbalans”: de spiertjes en pezen die de teen buigen, trekken iets harder dan die de teen strekken. Waarom dat bij het ene kind zo is en bij het andere niet, is niet bekend; het zit vaak in de familie.

Schoenen zijn niet de oorzaak: de stand is er meestal al bij de geboorte. Te krappe schoenen kunnen wel zorgen dat een scheve teen gaat schuren of knellen.

Hoe herkent u een krulteen?

  • De vierde of vijfde teen buigt naar binnen en ligt onder de teen ernaast.
  • Meestal aan beide voeten, op dezelfde manier.
  • U kunt de teen met uw vingers recht leggen, maar als u loslaat, gaat hij terug.
  • Uw kind heeft er meestal geen last van.
  • Soms ontstaat er door de schoen pijn, een rode plek of een blaar.

Gaat het vanzelf over?

Bij een deel van de kinderen wel. De richtlijn noemt 1 op de 4 kinderen bij wie de stand vanzelf verbetert. Een overzichtsonderzoek uit 2024 noemt een kwart tot de helft.

Bij de andere kinderen blijft de teen zo staan. Dat is niet erg: de meeste kinderen krijgen er nooit klachten van.

Een overlappende kleine teen trekt volgens een naslagwerk voor huisartsen vaak vanzelf bij als het kind gaat lopen.

Wat kunt u zelf doen?

Een klein leren kinderschoen met klittenband, een soepele zool en een ruime ronde neus, van boven gezien op een lichte ondergrond
  • Niets, als uw kind geen last heeft. De richtlijn adviseert uitleg en geruststelling.
  • Kijk af en toe naar de teen: is er een rode plek, een blaar of eelt?
  • Koop schoenen met genoeg ruimte voor de tenen. De lengte én de breedte zijn belangrijk; de tenen moeten goed kunnen bewegen.
  • Kies een soepele zool en een stevige hiel die goed om de voet sluit.
  • Laat uw kind thuis op blote voeten lopen. De richtlijn noemt dat voor kinderen die leren lopen.

Wat helpt wel en wat helpt niet, volgens de bronnen?

Afwachten en uitleg
Het beleid van de richtlijn. De kans op klachten noemt zij “zeer klein”.
Schoenadvies
De eerste stap bij pijn, roodheid of blaren.
Siliconen teenstukje (orthese) of gericht schoenadvies van de podotherapeut
De richtlijn: “Bij aanhoudende klachten kan een verwijzing naar een podotherapeut worden overwogen voor het aanmeten van een siliconen orthese of gericht schoenadvies.” Onderzoek naar het effect noemt de richtlijn niet.
Tapen (de teen met een pleister recht leggen)
Wisselend. In één onderzoek bij pasgeborenen was na tapen 94 op de 100 teentjes genezen of verbeterd. Bij oudere kinderen vond een ander onderzoek geen duidelijk verschil tussen tapen en afwachten, en verdween het effect later weer. Het overzichtsonderzoek noemt het bewijs zwak. De Nederlandse richtlijn noemt tapen niet.
Operatie
Een uitzondering, bij een teen die klachten blijft geven. De richtlijn zegt alleen dat het “kan worden overwogen”. Het overzichtsonderzoek: vooral bij een duidelijke kromming met klachten aan huid of nagel; de pees die de teen buigt wordt doorgenomen. In de onderzoeken was het resultaat bij ruim 8 op de 10 geopereerde tenen goed. Voor de kleine teen wordt opereren meestal niet aangeraden.
Alles bij elkaar
Er is weinig onderzoek, en wat er is, is klein en oud.

Wat kan de podotherapeut doen?

Wanneer naar de praktijk, en wanneer naar de arts?

Bij een scheve teen zonder klachten hoeft u nergens heen. U kunt het een keer laten zien op het consultatiebureau.

Naar de praktijk kunt u zonder verwijzing bij pijn, roodheid, een blaar of eelt door de teen, bij moeite met schoenen, en bij pijn die na vier weken niet beter wordt of toeneemt.

Naar de jeugdarts of huisarts bij:

  • een grote teen die naar binnen wijst met een grote ruimte naast de tweede teen (de richtlijn: verwijzen naar de kinderorthopeed, op elke leeftijd);
  • een teen die eerst recht stond en later krom is gaan staan;
  • een teen die rood, dik en warm is, of een kind met koorts;
  • een stijve, pijnlijke teen na een val of stoten.

De richtlijn noemt bij de krulteen zelf geen alarmsignalen.

Veelgestelde vragen over scheve of overlappende tenen

Is een krulteen erg?

Nee. Het is een gewone variatie die zelden klachten geeft.

Mijn baby heeft een teentje dat over of onder een ander teentje ligt. Moet daar iets aan gebeuren?

Meestal niet. De stand is er vaak al bij de geboorte, en bij een deel van de kinderen trekt het vanzelf bij. U kunt het laten zien op het consultatiebureau.

Groeit het er vanzelf uit?

Bij ongeveer 1 op de 4 kinderen verbetert het vanzelf; een andere bron noemt een kwart tot de helft. Bij de rest blijft het zo, meestal zonder last.

Komt het door verkeerde schoenen?

Nee, de stand is er meestal al bij de geboorte en zit vaak in de familie. Krappe schoenen kunnen wel schuren.

Kan mijn kind hierdoor slechter lopen?

De richtlijn noemt geen gevolgen voor het lopen; zij zegt dat de teen over het algemeen geen klachten geeft.

Krijgt mijn kind later last?

De kans op klachten is volgens de richtlijn zeer klein. Over hoe het bij volwassenen verder gaat, vonden wij geen bron.

Helpt het om de teentjes te tapen?

Dat is niet duidelijk. Bij pasgeborenen meldt één onderzoek goede resultaten; bij oudere kinderen maakte tapen in een ander onderzoek geen blijvend verschil. De Nederlandse richtlijn raadt het niet aan en niet af. Begin er niet zelf aan zonder overleg.

Wat is een siliconen orthese?

Een zacht stukje siliconen dat op maat wordt gemaakt en tussen of onder de tenen ligt, zodat de teen minder schuurt of knelt.

Wanneer wordt er geopereerd?

Zelden. Alleen als een teen klachten blijft geven en schoenen en andere hulp niet genoeg helpen.

De grote teen van mijn kind wijst naar binnen. Is dat ook een krulteen?

Nee. Een grote teen die naar binnen staat met een grote ruimte ernaast is iets anders. Laat daar de jeugdarts of huisarts naar kijken; de richtlijn verwijst deze kinderen naar de kinderorthopeed.

Staat uw vraag er niet bij? Bel 085 02 90 556 of bekijk alle vragen en antwoorden.

Bronnen

  1. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. JGZ-richtlijn Extremiteiten (opent in een nieuw tabblad), paragraaf 2.11 Krulteen (Curly toes), en de beschrijving van de podotherapeut bij de betrokken zorgverleners. 2019, op de site aangeduid als in herziening.
  2. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. JGZ-richtlijn Extremiteiten (opent in een nieuw tabblad), paragraaf 2.10 Metatarsus primus varus.
  3. Morcos MM, Paek S, Ting C, Mo M, Hogue GD. Congenital Curly Toes in the Pediatric Population: A Management Algorithm and Systematic Review (opent in een nieuw tabblad). J Am Acad Orthop Surg Glob Res Rev 2024;8(11):e24.00267.
  4. GPnotebook. Aangeboren overlappende of onder elkaar liggende tenen (opent in een nieuw tabblad). Naslagwerk voor huisartsen, Brits, Nederlandse vertaling; bewerkt 23 september 2026.
  5. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. JGZ-richtlijn Extremiteiten (opent in een nieuw tabblad), bijlage 3 Algemene schoenadviezen (overgenomen van GroeiGids, tekst aangepast).

Wanneer u een afspraak maakt bij onze praktijk, is het advies van onze praktijk. Dat komt niet uit deze bronnen.

Verwante klachten