Groeipijn onder de knie (ziekte van Osgood‑Schlatter)

Heeft uw kind pijn en een bobbeltje net onder de knie, vooral bij rennen en springen? Dan is het vaak de ziekte van Osgood‑Schlatter. Het komt voor bij kinderen die snel groeien en veel sporten. Het kan geen kwaad en gaat bijna altijd vanzelf over. Een tijd minder rennen en springen helpt het meest. De klachten duren meestal een paar maanden, soms twee jaar. Laat een arts kijken bij pijn in rust of in de nacht, koorts of een dikke, warme knie.

De knie van een kind van opzij in 3D, met het onderste deel van het dijbeen, de knieschijf, de pees onder de knieschijf en het bovenste deel van het scheenbeen; de plek waar de pees aan het scheenbeen vastzit gloeit rood

Wat is de ziekte van Osgood‑Schlatter?

De pees van de bovenbeenspier loopt over de knieschijf en zit vast aan het scheenbeen, net onder de knie. Op die plek zit bij kinderen een groeischijf: een stuk bot dat nog niet hard is.

Bij Osgood‑Schlatter is die plek geïrriteerd. Uw kind voelt daar pijn en er komt vaak een bobbel. De vakterm is apofysitis tuberositas tibiae; die gebruiken wij verder niet.

Het woord “ziekte” klinkt zwaar, maar het is een onschuldige klacht van overbelasting.

Hoe vaak komt het voor, en op welke leeftijd?

  • Meisjes zijn meestal 8 tot 12 jaar, jongens 10 tot 15 jaar. De richtlijn voor de jeugdgezondheidszorg noemt voor meisjes 8 tot 14 jaar.
  • In een Nederlands onderzoek bij huisartsen was de helft van de jongens 12 jaar of jonger en de helft van de meisjes 11 jaar of jonger toen de klacht werd vastgesteld. De klacht kwam het vaakst voor rond 12 en 13 jaar.
  • Jongens hebben het vaker dan meisjes: bijna twee op de drie kinderen in dat onderzoek was een jongen.
  • Huisartsen stellen het per jaar vast bij ongeveer 4 op de 1.000 kinderen van 8 tot 18 jaar. Dat is ongeveer één kind per huisartsenpraktijk per jaar.
  • Buitenlandse onderzoekers schatten dat tot 1 op de 10 jongeren het een keer krijgt. Dat getal komt uit samenvattingen van onderzoek; een Nederlands cijfer voor alle kinderen vonden wij niet.

Wat is de oorzaak?

Het been van een kind van opzij in 3D met een licht gebogen knie: de bovenbeenspier gaat over in een pees die over de knieschijf loopt en vastzit aan het scheenbeen; die vaste plek gloeit rood
De pees trekt bij springen aan het scheenbeen. De rode plek laat zien waar het bot geïrriteerd raakt.

De pees trekt steeds aan de plek waar hij aan het scheenbeen vastzit. Bij rennen, springen en schoppen is die trekkracht groot. Het bot is daar nog niet volgroeid en raakt geïrriteerd.

Het komt vooral voor bij kinderen die het afgelopen jaar veel gegroeid zijn en veel sporten. Sportzorg noemt als voorbeelden voetbal, turnen en hardlopen.

Er is geen val of ongeluk aan voorafgegaan. De klacht komt langzaam op.

Hoe herkent u het?

Gaat het vanzelf over?

Ja, bijna altijd. De klachten duren meestal een paar maanden en soms tot twee jaar. Ze verdwijnen als uw kind minder snel groeit.

De bobbel kan blijven, ook als de pijn weg is. Dat kan geen kwaad. Soms blijft knielen op die plek gevoelig.

Lees meerLees minder

De bronnen noemen niet allemaal dezelfde duur. Sportzorg schrijft dat de klachten meestal binnen 6 tot 8 weken minder worden, maar bij sommige kinderen maanden en soms jaren duren. In een Deens onderzoek hadden de kinderen bij de start gemiddeld al 21 maanden pijn. Reken dus op maanden, niet op weken.

Wat kunt u zelf doen?

Een kind in een lichte jas, lange broek en fietshelm, van achteren en van een afstand gezien, fietst over een fietspad door een park
  • Minder rennen en springen. Laat uw kind een tijd minder doen van wat pijn geeft.
  • Wel blijven bewegen. Fietsen en zwemmen kunnen meestal wel.
  • Lukt sporten niet zonder veel pijn? Stop dan één tot twee maanden met de sport en bouw daarna rustig op.
  • Rustig opbouwen. Begin met korte stukjes rennen of springen. Sportzorg raadt aan pas verder te gaan als de pijn na het sporten binnen een paar uur duidelijk minder is.
  • Bij veel pijn mag uw kind paracetamol. Koelen met ijs na het sporten noemt Sportzorg ook.
  • Vertel het de trainer of de gymleraar. Meedoen met een deel van de training of een halve wedstrijd kan een tussenstap zijn.

Wat helpt wel en wat helpt niet, volgens de bronnen?

Rust en opbouwen
De basis. Thuisarts, de richtlijn voor de jeugdgezondheidszorg en de richtlijn voor huisartsen raden dit aan.
Oefeningen
Sportzorg noemt rekken van de bovenbeenspieren en oefeningen voor kracht via een fysiotherapeut. In een Deens onderzoek bij 51 kinderen voelde 8 op de 10 zich na twaalf weken beter met uitleg, een opbouwschema en oefeningen voor de bovenbenen. Er was geen groep die niets deed, dus het bewijst niet dat het door de oefeningen kwam. Een overzicht van al het onderzoek vond geen goed vergelijkend onderzoek naar oefeningen.
Fysiotherapeut
Kan helpen als uw kind niet goed weet wat wel en niet mag.
Steunzolen
Geen bron gevonden. Thuisarts, de richtlijn en Sportzorg noemen ze bij deze klacht niet. Eén sportarts schrijft in het algemeen over blessures bij kinderen dat bij een scheve stand van voeten en knieën “oefeningen of steunzolen een deel van de klachten kunnen wegnemen”. Dat is een mening, geen onderzoek.
Schoenen
Geen bron gevonden.
Tape of een bandje onder de knie
Wordt in sommige buitenlandse artikelen aangeraden. Goed onderzoek dat laat zien dat het helpt, vonden wij niet. Thuisarts en de richtlijn noemen het niet.
Pijnstillers
Meestal niet nodig; zo nodig paracetamol. Sportzorg raadt ontstekingsremmers zoals ibuprofen af.
Een prik met corticosteroïden
Niet doen. Er is geen bewijs dat het helpt en het kan de pees beschadigen.
Foto, scan, orthopeed
Volgens de richtlijnen meestal niet nodig.

Wat kan de podotherapeut doen?

Het traject van 12 weken

  1. De zolen worden op maat gemaakt. Na ongeveer 2 weken komen ze bij u thuis.

  2. Uw kind went er in hoogstens 2 weken aan, door ze elke dag wat langer te dragen.

  3. Daarna draagt uw kind de zolen 8 weken de hele dag. Bij heftige klachten ook thuis.

  4. U krijgt rek- en strekoefeningen mee, en tips om het herstel de ruimte te geven.

  5. Tussendoor bent u welkom voor een controle of een aanpassing van de zool.

  6. Na 12 weken bekijken wij hoeveel de klachten zijn afgenomen. Is dat niet genoeg, dan passen wij de behandeling aan of verwijzen wij door, bijvoorbeeld naar de fysiotherapeut, manueel therapeut, chiropractor of orthopeed.

Eerlijk over het bewijs: geen van de bronnen die wij lazen noemt de podotherapeut bij deze klacht, en geen bron laat zien dat een zool de pijn onder de knie vermindert. Dat de zool het herstel helpt, is de ervaring van onze praktijk uit bijna 18 jaar, geen uitkomst van onderzoek. Soms is een zool alleen niet genoeg.

Minder belasten en rustig opbouwen blijft de basis. Twijfelt de podotherapeut, dan verwijzen wij u naar de huisarts.

Wanneer naar de praktijk, en wanneer eerst naar de arts?

Naar de praktijk kunt u zonder verwijzing. Maak een afspraak als de pijn bij lopen of sporten na vier weken niet beter wordt, of als de pijn toeneemt. Ook als u twijfelt over hoe uw kind staat of loopt.

Eerst naar de huisarts bij een van deze signalen:

  • uw kind loopt mank;
  • pijn in rust of in bed;
  • koorts, afvallen, zich ziek of erg moe voelen;
  • de hele knie is dik, rood of warm;
  • de pijn zit niet onder de knie maar in de lies, het bovenbeen of midden in de knie zonder duidelijke reden. Kniepijn kan uit de heup komen.

De richtlijn voor de jeugdgezondheidszorg zegt bij deze signalen: binnen 24 uur naar de huisarts.

Veelgestelde vragen over groeipijn onder de knie

Is Osgood-Schlatter ernstig?

Nee. Het is een onschuldige klacht van overbelasting bij kinderen in de groei. De pijn gaat bijna altijd vanzelf over als uw kind minder snel groeit.

Is dit hetzelfde als groeipijn?

Nee. Bij gewone groeipijn heeft een kind ’s avonds of ’s nachts pijn in beide benen en is er overdag niets aan de hand. Bij Osgood-Schlatter zit de pijn op één vaste plek onder de knie en komt hij juist bij sporten.

Hoe lang duurt het?

Meestal een paar maanden, soms tot twee jaar. Het komt vaak in vlagen: beter na rust, erger na een drukke sportweek.

Mag mijn kind blijven sporten?

Ja, maar minder van wat pijn geeft, zoals springen en rennen. Fietsen en zwemmen gaan vaak goed. Doet sporten veel pijn, stop dan één tot twee maanden en bouw daarna rustig op.

Maakt doorsporten de knie kapot?

De bronnen die wij lazen noemen geen blijvende schade door sporten met deze klacht. Thuisarts noemt de klacht onschuldig. Doorgaan met veel pijn maakt wel dat het langer duurt, daarom is het advies minder te doen.

Helpen oefeningen?

Rekken van de bovenbeenspieren en oefeningen voor kracht worden vaak aangeraden. Er is een onderzoek waarin kinderen zich daarmee beter voelden, maar goed vergelijkend onderzoek ontbreekt. Een fysiotherapeut kan uw kind hierbij helpen.

Helpt tape of een brace?

Dat weten wij niet. Sommige buitenlandse artikelen raden een bandje onder de knie aan. Thuisarts en de Nederlandse richtlijn noemen het niet, en goed onderzoek vonden wij niet.

Helpen steunzolen?

Wij vonden geen bron die dat laat zien. Thuisarts, de richtlijn en Sportzorg noemen zolen bij deze klacht niet. Wij beloven dat dus ook niet.

Is een foto of scan nodig?

Bijna nooit. De huisarts kan het meestal vaststellen door te luisteren en te kijken. Alleen bij twijfel of bij de signalen hierboven is meer onderzoek nodig.

Gaat de bobbel nog weg?

Niet altijd. De bobbel kan blijven als de pijn al weg is. Dat kan geen kwaad; soms is knielen op die plek gevoelig.

Mijn kind heeft het aan beide knieën. Is dat erg?

Nee. Bij ongeveer 3 op de 10 kinderen zit het in beide knieën. Het advies blijft hetzelfde.

Heb ik een verwijzing nodig, en wat kost het?

U hebt geen verwijzing nodig. Het eerste onderzoek kost € 150. Podotherapie wordt niet vergoed uit de basisverzekering; uw aanvullende verzekering kan een deel vergoeden. Bekijk alle tarieven en vergoedingen.

Staat uw vraag er niet bij? Bel 085 02 90 556 of bekijk alle vragen en antwoorden.

Bronnen

  1. Thuisarts.nl (NHG). Mijn kind heeft een Osgood-Schlatter-knie (opent in een nieuw tabblad). Laatst gewijzigd 29 juli 2026.
  2. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. JGZ-richtlijn Extremiteiten, paragraaf 2.5 Osgood-Schlatter (opent in een nieuw tabblad). 2019, op de site aangeduid als in herziening.
  3. Van Leeuwen GJ e.a. Rust houden is moeilijk voor kinderen met Osgood-Schlatter (opent in een nieuw tabblad). Huisarts en Wetenschap 2022;65.
  4. Sportzorg.nl (Vereniging voor Sportgeneeskunde). Osgood Schlatter knie (opent in een nieuw tabblad).
  5. Thuisarts.nl (NHG). Mijn kind heeft groeipijn (opent in een nieuw tabblad). Laatst gewijzigd 12 oktober 2026.
  6. Neuhaus C, Appenzeller-Herzog C, Faude O. A systematic review on conservative treatment options for Osgood-Schlatter disease (opent in een nieuw tabblad). Physical Therapy in Sport 2021;49:178-187 (PMID 33744766).
  7. Rathleff MS e.a. Activity modification and knee strengthening for Osgood-Schlatter disease (opent in een nieuw tabblad). Orthopaedic Journal of Sports Medicine 2020;8(4) (PMID 32284945).
  8. Zoekresultaat bij bron 6: een bandje of brace wordt aangeraden in 8 van de 15 overzichtsartikelen.
  9. JGZ-richtlijn Extremiteiten, paragrafen over heupklachten, en Zorg voor Beweging over het afglijden van de heupkop.
  10. Sportzorg.nl. Veel voorkomende blessures bij kinderen (opent in een nieuw tabblad). 2016.

Wanneer u een afspraak maakt bij onze praktijk, is het advies van onze praktijk. Dat komt niet uit deze bronnen.

Verwante klachten